İş kazası olduğunda ilk 72 saat

Önce müdahale, sonra kayıt

Yaralıya ilkyardım uygulanır, gerekiyorsa 112 aranır. Bölge güvene alınır; enerji, gaz veya hareketli ekipman varsa devre dışı bırakılarak ikincil kaza önlenir.

Dikkat: Güvenlik izin veriyorsa kaza yerini olduğu gibi koru. Erken temizlik, kök neden analizinde geri dönülemez delil kaybına yol açar.

Olay yerini tespit et

Analizin tamamı bu kayıtlara dayanacak:

• Geniş açıdan yakına doğru fotoğraf ve video
• Tanıkların ad, görev ve iletişim bilgileri
• Ekipmanın son durumu, koruyucularının yerinde olup olmadığı
• Vardiya çizelgesi, çalışma saatleri, iş emri
• Kazalının eğitim, muayene ve KKD zimmet kayıtları

Dikkat: Tanık ifadeleri ilk 24 saatte alınmalıdır; sonrasında anlatılar birbirine benzemeye başlar.

İç bildirimleri yap

İşveren veya vekili, işyeri hekimi, İSG kurulu ve — alt işveren çalışanıysa — asıl işveren bilgilendirilir. Ölümlü veya ciddi yaralanmalı kazalarda kurul olağanüstü toplanır ve tutanak tutulur.

SGK bildirimini süresinde yap

İşveren, iş kazasını kazadan sonraki 3 iş günü içinde SGK’ya bildirir. Meslek hastalığında süre, öğrenildiği tarihten itibaren yine 3 iş günüdür.

Dikkat: Süre iş günü olarak işler — hafta sonu ve resmî tatiller sayılmaz. Geç bildirim idari para cezasına tabidir ve rücu davalarında aleyhe delil oluşturur.

Kök neden analizini yap

5 Neden, Balık Kılçığı (Ishikawa) veya Hata Ağacı ile kökene in. Analiz insan, ekipman, yöntem, malzeme, çevre ve yönetim başlıklarını ayrı ayrı sorgulamalıdır.

Dikkat: “Çalışanın dikkatsizliği” bir kök neden değildir. Dikkatsizliğe izin veren sistem hatasını ara: eksik koruyucu, yetersiz talimat, hızlandıran iş temposu.

Risk değerlendirmesini ve eğitimi güncelle

İş kazası, süre dolmasa da risk değerlendirmesini yenileme sebebidir. Yeni tespit edilen tehlike ve tedbirler rapora işlenir.

Alınan dersler bir toolbox eğitimiyle sahaya aktarılır ve katılım tutanağıyla kayıt altına alınır — denetimde “ders çıkarıldı mı?” sorusunun cevabı bu tutanaktır.